Welke middelen zijn verslavend?

Bij verslaving denken veel mensen meteen aan alcohol of drugs. Maar verslavende middelen zijn breder dan dat. Ook nicotine, bepaalde medicijnen, suiker en sterk bewerkt eten kunnen veel invloed hebben op hoe je je voelt — en ervoor zorgen dat je er steeds weer naar verlangt.

‍

Misschien herken je dat je iets gebruikt om te ontspannen, energie te krijgen, minder te voelen of juist even meer te voelen. Op zichzelf is dat menselijk. Alleen kan je ook merken dat het steeds moeilijker wordt om er écht los van te komen.

‍

In deze blog lees je welke middelen verslavend zijn, hoe je een verslaving kunt herkennen en waarom het vaak zo lastig is om ermee te stoppen.

Wat hebben verslavende middelen met elkaar gemeen?

Verslavende middelen hebben allemaal één ding gemeen: ze veranderen tijdelijk hoe je je voelt. Sommige middelen geven ontspanning. Andere juist energie, focus, verdoving of een gevoel van vrijheid. Vaak voelt het even alsof er meer ruimte ontstaat in jezelf. Minder spanning. Minder onrust. Minder remming. Of angst.

‍

Dat is precies waarom middelen zo aantrekkelijk kunnen worden. Niet omdat je “zwak” bent, maar omdat een middel tijdelijk iets verandert in hoe je je voelt.

‍

Alleen ontstaat er vaak ook iets anders: verlangen. Je systeem onthoudt namelijk dat het middel verlichting gaf. En daardoor kun je er opnieuw naar gaan verlangen — ook als je eigenlijk minder wilt nemen of wilt stoppen.

Welke middelen kunnen verslavend zijn?

Alcohol

Alcohol geeft veel mensen tijdelijk ontspanning,rust of een gevoel van meer vrijheid – in zichzelf, maar ook in socialesituaties. Na gebruik – bijvoorbeeld de volgende dag - kan je je juist meer gespannen, onrustig en ontevreden voelen.

Drugs

Drugs kunnen sterke gevoelens oproepen van energie, verbondenheid, euforie, rust of verdoving. De pieken zijn vaak intens— maar daardoor zijn de dalen daarna dat vaak ook.

Nicotine

Nicotine werkt snel en kortdurend. Veel mensen merken vooral onrust of spanning zodra ze het niet nemen en het nemen van eensigaret ontspant deze gevoelens. Tot er weer onrust of spanning ontstaat.

Medicijnen en pijnstillers

Sommige medicijnen kunnen verslavend werken,vooral wanneer ze spanning, angst, pijn of onrust tijdelijk dempen. Daardoorkan het lastig worden om nog zonder te ontspannen of tot rust te komen.

Suiker en sterk bewerkt eten

Ook suiker en voedingsmiddelen met veel zout, veten snelle koolhydraten kunnen een sterke invloed hebben op je energie, stemmingen cravings. Zeker als je moe, gespannen of overprikkeld bent, kun je merkendat je er automatisch naar verlangt.

Wanneer is iets een verslaving?

Na de tijdelijke ontspanning of ontlading die een middel geeft ontstaat er vaak opnieuw onrust, leegte, spanning of ontevredenheid. Soms subtiel. Soms heel sterk.

‍

En tegelijkertijd met deze onrust of spanning ontstaat weer verlangen om je anders te voelen – in de vorm van verlangen naar het middel. Niet per se omdat je het “lekker” vindt, maar omdat je je weer anders wilt voelen dan op dat moment. En zo kan het gebruik van een middel zich langzaam aaneen rijgen. Van onrust naar verlangen, naar gebruik, naar tijdelijke verlichting — en vervolgens weer terug naar onrust.

‍

Iets is niet alleen een verslaving als je het regelmatig neemt of als je grote problemen hebt, maar als je er steeds weer naar verlangt of drang hebt om het te nemen.

‍

Misschien herken je dat:

• je er veel mee bezig bent in je hoofd
• je jezelf regelmatig voorneemt te minderen
• je onrust, ontevredenheid en ongemak ervaart als je het niet neemt
• je op het moment van kiezen niet meer voelt waarom je eigenlijk niet zou drinken of gebruiken
• je jezelf voorhoudt dat dit écht een keer gaat veranderen, maar het steeds uitstelt

Waarom minderen vaak niet werkt

Veel mensen proberen eerst te minderen. Minder alcohol. Minder drugs. Minder suiker. Alleen merk je vaak dat je er dan juist veel mee bezig blijft. Je blijft er namelijk naar verlangen.

‍

Je wilt er eigenlijk meer van – en het voelt als hard werken om jezelf tegen te houden. Hetzelfde geldt voor stoppen op dezelfde manier: stoppen op discipline of wilskracht. Je wílt drinken of gebruiken, maar je doet het niet. Je forceert jezelf in een leven zonder.

Wat er gebeurt als je stopt op discipline

Als je mindert of stopt op discipline maak je afspraken met jezelf. Waar je je vervolgens hard je best voor doet om deze vol te houden. Om sterk te zijn.

‍

En soms lukt dat ook een tijdje.

‍

Alleen merk je vaak dat je er van binnen nog steeds mee bezig bent. Dat je jezelf moet tegenhouden. Dat het verlangen blijft bestaan. Alsof je iets mist of jezelf continu onder controle moet houden.

‍

En als dat al lukt, voelt stoppen vaak zwaar. Hard werken. Je bent dan misschien gestopt met gebruiken — maar nog niet echt vrij.

Vrijheid rondom alcohol, drugs of suiker

Uiteindelijk zou je als je wilt stoppen met drinken, drugs gebruiken of andere verslavende middelen niet langer bezig moeten gaan met jezelf regels opleggen. En jezelf iets ontzeggen wat je gewoon nog wílt.

‍

Ook gaat het niet over sterk genoeg zijn om het de rest van je leven vol te houden. Het gaat erom dat je vrij wordt rondom dat middel waar je nu nog zo mee bezig bent - misschien zelfs verstrikt in zit.

‍

Het gaat erom dat je het middel niet hoeft te vermijden.
Dat je er niet bang voor hoeft te zijn.
Dat je niet voortdurend met jezelf hoeft te onderhandelen over wel of niet nemen.

‍

Het gaat erom dat je het punt bereikt dat je het mág het nemen.
Dat je het kúnt het nemen.
Maar dat je het niet meer wilt nemen.

‍

Niet omdat je jezelf onder controle hebt gekregen, maar omdat het gewoon klaar is met dat middel. Je bent het ontgroeit. En je gaat door met een leven zonder.

‍

Een leuker leven.

Een leven waarin je gelukkiger bent.

En lekker vrij!

‍

Ik help je graag deze vrijheid rondom middelen als alcohol, drugs of suiker te krijgen.