Hoe verander ik mijn levensstijl?

Het veranderen van je levensstijl wordt vaak benaderd alsof het vooral een kwestie is van andere keuzes maken. Gezonder eten, minder drinken, meer bewegen, eerder naar bed. Op papier klopt dat ook. Alleen merk je in de praktijk vaak iets anders.

‍

Want als het echt alleen ging om weten wat goed voor je is — en dat vervolgens doen — dan was het je waarschijnlijk al lang gelukt.

‍

Misschien herken je dat je het wél probeert. Dat je periodes hebt waarin je bewuster leeft, meer controle ervaart en het gevoel hebt dat je dichter komt bij hoe je eigenlijk wilt leven. En dat er daarna toch weer momenten komen waarop je terugvalt in oude patronen.

‍

Niet omdat je het niet serieus neemt.Maar omdat een levensstijl veranderen in de kern geen praktische verandering is, maar een gedragsverandering.

Levensstijl veranderen begint bij begrijpen wat je doet

Alles wat je doet — hoe je eet, drinkt, leeft enomgaat met spanning — heeft een functie. Als mens zijn we voortdurend, vaak onbewust, bezig met het vermijden van pijn en het opzoeken van een zo prettig mogelijk gevoel.

‍

Dat betekent dat ook gedrag waar je misschien niet blij mee bent, ergens iets voor je oplost. Een glas alcohol aan het einde van de dag, suiker als snelle energie, eten om tot rust te komen of juist om iets niet te hoeven voelen — het zijn allemaal manieren waarop je systeem probeert in balans te blijven.

‍

En precies daar zit de reden waarom levensstijl verandering vaak zo lastig is.

‍

Waarom de meeste levensstijl adviezen niet werken

Veel adviezen richten zich op het maken van andere keuzes: minder doen van wat je eigenlijk niet wilt, en meer van wat “goed” voorje is. Alleen zolang dat gedrag nog iets voor je betekent — zolang het je iets oplevert — blijf je ernaar verlangen. En ervoor kiezen.

‍

En als je deze keuzes wilt veranderen kom je automatisch uit bij discipline: je ontzegt jezelf iets wat je nog wél wilt. Je probeert het vol te houden, soms lukt dat een tijdje, maar ergens blijft er een spanning bestaan. En die spanning zorgt er uiteindelijk voor dat je terugvalt.

‍

Niet omdat je zwak bent, maar omdat wat je probeert te veranderen nog niet echt veranderd is.

Wanneer verandert je levensstijl wél echt

Een levensstijl verandert pas blijvend wanneer je niet meer verlangt naar junkfood, alcohol of suiker. Wanneer wat eerst aantrekkelijk voelde, dat simpelweg niet meer is. Niet omdat je jezelf iets verbiedt, maar omdat je er anders naar bent gaan kijken en het je niet meer brengt wat het je eerder leek te brengen.

‍

Op dat punt hoef je jezelf niet meer te corrigeren of tegen te houden. Je gedrag volgt vanzelf, omdat het logisch wordt om andere keuzes te maken. En dat is het moment waarop een levensstijl veranderen niet meer voelt als iets wat je moet volhouden, maar als iets wat klopt.

‍

Stoppen met drinken op discipline

Stel dat je wilt stoppen met drinken. Je spreekt met jezelf af dat je alleen in het weekend drinkt, of misschien helemaal niet meer. In het begin voelt dat goed. Je hebt controle, je bent trots op jezelf. Maar tegelijkertijd kan er iets blijven knagen. Op een terras, tijdens een etentje of op een feestje. Het gevoel dat je iets mist. Dat het nét gezelliger, losser of leuker zou zijn mét alcohol.

‍

Je houdt jezelf dan eigenlijk continu een beetje tegen. Je staat op de rem, terwijl je liever gas wilt geven. En dat kost energie. Op een gegeven moment wordt het verleidelijk om die spanning even los te laten. En precies daar zie je vaak dat oud gedrag weer terugkomt.

‍

Niet omdat je niet zou kunnen stoppen. Maar omdat je gewoonweg (nog) wél wilt drinken.

‍

Stoppen omdat je het niet meer wilt

Het kan ook anders.Dat je op een punt komt waarop je begint te zien wat alcohol je je eigenlijk brengt. Niet alleen de gezelligheid, maar ook de onrust erna. De verminderde energie. Het gevoel dat je minder helder bent, minder aanwezig.

‍

En dat dat zwaarder gaat wegen dan wat het je oplevert. Je hoeft jezelf dan niet meer te overtuigen of tegen te houden. Je merkt dat je het gewoon niet meer zo nodig vindt. Dat je ook zonder alcohol ontspannen kunt zijn — of zelfs méér.

‍

Op dat punt verandert je gedrag bijna vanzelf. Niet omdat je streng bent voor jezelf, maar omdat het logisch wordt om het anders te doen. En dat is het verschil tussen een levensstijl die je moet volhouden — en een levensstijl die echt van jou is. Jouw nieuwe realiteit.

‍

Wil je je levensstijl echt veranderen?

Als je merkt dat je blijft terugvallen in keuzes waarvan je eigenlijk al weet dat je het anders wilt, dan ligt de oplossing vaak niet in nog meer afspraken maken met jezelf. En jezelf onder controle proberen te krijgen.

Maar wel in begrijpen waarom je de levensstijl keuzes maakt dit je maakt.

‍

Wat levert het je op? Drugs, alcohol of suiker.
Waarom voelt het ergens nog aantrekkelijk?

‍

Zolang daar niets in verandert, blijf je — hoe gemotiveerd je ook bent — jezelf in zekere zin tegenwerken.

En precies daarom werkt stoppen op discipline of wilskracht voor de meeste mensen niet op de lange termijn. In mijn e-book “Waarom stoppen op discipline niet werkt — en wat wél werkt” lees je hier meer over.

‍

‍

Veelgestelde vragen over levensstijl verandering